Actueel

Slachtdata beter benutten

Kalverhouders kunnen slachtgegevens nog beter benutten om voeding en management te optimaliseren. Dat verbetert de groei en voerefficiëntie.

Slachterijen koppelen een groot aantal slachtgegevens terug naar vleeskalver- en vleesveehouders. Een analyse van deze gegevens geeft informatie over het management op het boerenbedrijf. De groei per dier per dag is het belangrijkste kengetal voor het rendement. “Een toename van de groei met 100 gram per dag verhoogt bij rosé kalveren de opbrengst met €65 en bij vleesstieren met €105 per dierplaats per jaar”, zegt Harm van Hattem, vleesveespecialist van AgruniekRijnvallei Voer. “In de praktijk is het in de rosé kalverhouderij heel gebruikelijk om de groei te berekenen, in de vleesveehouderij gebeurt dat nauwelijks.”

Rekenen met slachtdata
De data die slachterijen terugkoppelen zijn: karkasgewicht, vet%, SEUROP-classificatie, kleur, afwijkingen van organen, zoals lever, nieren, longen, hart en milt en de uitbetaling per koppel. Bij tegenvallende technische resultaten is een analyse van de oorzaak hiervan en bijsturing in voeding en/of management nodig. “Bij een te lage vetbedekking, weet je dat de groei te laag is geweest”, zegt Van Hattem. “Meestal is dan de voeropname te laag. Maar ook de energie-inhoud van het rantsoen kan te laag zijn of te hoog en dan zie je een te ruime vetbedekking. Een te grote spreiding in slachtgewicht binnen koppels is een aanwijzing voor selectie in het rantsoen.”

Vleesveespecialisten van ForFarmers voeren koppelberekeningen uit op basis van slachtgegevens, de voeropname en het opzetgewicht. Hieruit volgt de groei per dag, voerkosten per kg groei en voerkosten per kg droge stof en saldo per koppel. ForFarmers werkt sinds een aantal jaren met landelijke gegevens van al haar rosé kalverhouders-klanten met vijf categorieën bedrijven (alleen opfok, opfok + afmest oud rosé, opfok + afmest jong rosé, afmest oud rosé en afmest jong rosé). “We kunnen de resultaten van elk rosé kalverbedrijf vergelijken met de online landelijke referentie en de cijfers maandelijks uitdraaien. Dat geeft nog beter inzicht in de prestatie van een bedrijf en daarmee is gerichte sturing mogelijk”, zegt Bert van Cleef, vleesveespecialist van ForFarmers, die als voorbeeld een situatie schetst van een ondergemiddelde groei, waarbij het voer wel is opgenomen. “Dan kan ziekte de oorzaak zijn of moet een slechte ventilatie worden verholpen.” Slachtdata geven altijd informatie achteraf, maar het geeft kalverhouders wel handvatten om in een volgende ronde aanpassingen te doen waar dat nodig is. Het wegen van dieren kan tijdens een ronde al informatie geven over de groei. “Bijvoorbeeld van de overgang van opfok- naar afmeststal”, zegt Van Hattum. Wat werkelijk gevoerd wordt is volgens Van Cleef nog wel een kritisch punt in de koppelberekeningen. “De kalverhouder moet dit wel nauwkeurig bijhouden.”

Afgekeurde organen
Afkeuring van organen kan ook aanleiding zijn voor rantsoenaanpassingen. “Bij te veel afgekeurde nieren kan het natriumgehalte van het rantsoen te hoog zijn”, zegt Van Hattem. Beschadigde levers bij vleesvee dat in de wei is geweest, kan duiden op besmetting met leverbot. Dan is behandeling met medicijnen nodig. Pali Group doet onderzoek naar orgaanafkeuringen. “Elke afkeuring kost de slachterij ook geld”, zegt Richard van der Lee, vleesveespecialist van PALI Group, die aangeeft dat het meestal om afgekeurde levers en nieren gaat.

Het is belangrijk om de oorzaken van orgaanafkeuringen te achterhalen om te weten waar je in het management op kunt sturen.

Richard van der Lee

"Bij afgekeurde levers kan dat bijvoorbeeld leververvetting zijn, maar evengoed pensverzuring of een infectie.” Bij nierafwijkingen is de oorzaak vaak minder duidelijk. “Het is belangrijk te weten wat de correlatie is tussen orgaanafkeuringen en groei en de onderliggende mechanismen voor een lagere groei”, zegt Van der Lee. “We hopen daar met onderzoek en het uitwisselen van kennis en informatie meer grip op te krijgen. Dat is in het belang van PALI Group, maar ook van kalverhouders.”

Bron: Boerderij (mei 2017)
Tekst: Janet Beekman